مقدمه
با توجه به قطعی های مداوم و پرتکرار برق و حساسیت بالای برخی از واحدها و مراکز حساس مانند بیمارستان ها، دیتاسنترها و مراکز حیاتی، استفاده از سیستم های تأمین برق اضطراری مانند یو پی اس (UPS) در سال های اخیر بسیار رایج شده است. در بسیاری از این کاربردها، برای تأمین برق اضطراری در بازه زمانی طولانی تر، از بانک باتری های بزرگ در کنار یو پی اس استفاده می شود. عملکرد این کابینت باتری بزرگ به کیفیت شارژ و کنترل انرژی باتری آن ها وابسته است.
استفاده از سیستم های برق اضطراری (UPS) زمانی به بهترین عملکرد خود می رسند که مدیریت انرژی باتری ها به دقت انجام شود. گاهی اوقات به دلیل افزایش ظرفیت بانک باتری (Battery Bank) یا فرسودگی شارژر داخلی دستگاه، شارژر داخلی یو پی اس دیگر توان کافی برای مدیریت شارژ کامل و سریع باتری ها را ندارد. در چنین شرایطی، استفاده از شارژر باتری های هوشمند راد الکتریک بهترین راهکار برای تضمین پایداری سیستم شما خواهد بود. در ضمن، هنگام بررسی قیمت شارژر باتری تنها به ارزان بودن محصول اکتفا نکنید، بلکه باید کیفیت ساخت، میزان ایمنی، دقت شارژ و سازگاری با نوع باتری و همچنین برندهای معتبر مانند گلداستار (GOLDSTAR) کره و گرین دات (green Dot) هند در نظر گرفته شود.
در ادامه این مطلب، نحوه انتخاب شارژر باتری یو پی اس را بررسی میکنیم و در کنار آن، به طریقه شارژ باتری یو پی اس و مهمترین ویژگی های یک شارژر مناسب نیز می پردازیم. پس تا انتهای این مقاله با ما همراه باشید.
باتری یو پی اس چیست؟
یو پی اس UPS مخفف عبارت Uninterruptible power supply به معنای منبع تغذیه بدون وقفه است که بین شبکه برق و تجهیزات کاربر قرار می گیرد تا جریان الکتریکی پایدار، بی وقفه و بدون نوسان به این تجهیزات برسد. یکی از مهم ترین اجزای سیستم برق اضطراری (UPS)، باتری آن است که عملکرد صحیح آن تأثیر مستقیمی بر پایداری تجهیزات برقی، کامپیوتری و صنعتی دارد. بهترین باتری ها هم به مرور زمان، ظرفیت و طول عمر مفید خود را از دست می دهند. به همین دلیل، آشنایی با نحوه انتخاب شارژر باتری یو پی اس می تواند بسیار اهمیت داشته باشد. زیرا، یک شارژر استاندارد باید متناسب با ولتاژ، ظرفیت، نوع و تعداد باتری های متصل به یو پی اس انتخاب شود و جریان شارژ را به صورت دقیق و ایمن کنترل کند.
اگر چه ساختار شارژر باتری یو پی اس با شارژر باتری ماشین تفاوت هایی دارد، اما در هر دو مورد باید تناسب میان جریان خروجی شارژر و ظرفیت باتری رعایت شود. رعایت نکردن اصول صحیح در نحوه شارژ باتری یو پی اس می تواند باعث افزایش دمای باتری، کاهش ظرفیت، سولفاته شدن صفحات یا حتی خرابی کامل آن شود. بنابراین، موقع انتخاب شارژر حتما به قابلیت هایی همچون قطع کن خودکار، شارژ چند مرحله ای، محافظت در برابر اتصال کوتاه و جلوگیری از شارژ بیش از حد توجه نمایید.
چرا برای یو پی اس به شارژر باتری نیاز داریم؟
در مکان های حساسی مثل دیتاسنتر ها و اتاق های سرور، وقتی برق می رود سیستم باید بتواند ساعت ها روشن بماند. به همین دلیل از دستگاه یو پی اس (UPS) همراه با تعداد زیادی باتری خارجی (بانک باتری) استفاده می شود. در چنین شرایطی سیستم شارژ داخلی یو پی اس، توان و قدرت کافی برای شارژ این همه باتری را ندارد. بنابراین، برای شارژ اصولی و حفظ سلامت باتری ها، استفاده از شارژر باتری خارجی (اکسترنال) ضروری است.
نحوه انتخاب شارژر باتری یو پی اس
قبل از انتخاب شارژر باتری یو پی اس، اول باید بدانیم شارژر ایده آل این کاربرد چه ویژگی هایی دارد. مهم ترین ویژگی مورد نیاز، طریقه شارژ باتری یو پی اس در حالت شارژ شناور (Float Charge) است. ماهیت و کاربرد اصلی UPS برای این است که هنگام قطع برق، بدون وقفه انرژی مورد نیاز تجهیزات را تامین نماید. به همین دلیل، باتری آن باید همیشه کاملا شارژ و آماده استفاده باشد. در حالت شارژ شناور، شارژر به طور مداوم وضعیت باتری را کنترل می کند و اگر شارژ باتری به مرور کم شود، دوباره آن را به سطح کامل می رساند. به همین دلیل، برای باتری یو پی اس بهتر است از شارژر باتری های هوشمند یا اتوماتیک با برند معتبر گلداستار (GOLDSTAR) کره و گرین دات (green Dot) هند استفاده شود. چون این نوع شارژر میتواند شارژ باتری را به صورت دائمی تحت نظر داشته باشد و در صورت افت شارژ، آن را دوباره جبران کند. در این حالت می توان شارژر را به صورت دائم به بانک باتری متصل نگه داشت تا باتری ها همیشه در وضعیت آماده به کار باشند.
این نوع شارژر ها علاوه بر باتری UPS و باتری خودرو امکان شارژ باتری دیزل ژنراتور را دارند. زیرا، دیزل ژنراتور معمولاً برای مواقع اضطراری استفاده می شود، باتری آن باید همیشه شارژ کامل داشته باشد تا در زمان قطع برق، موتور ژنراتور به راحتی روشن شود. بهترین نوع شارژر باتری دیزل ژنراتور، شارژر سوئیچینگ است که با کنترل دقیق ولتاژ و جریان، باتری را در حالت شارژ شناور (Float) نگه می دارند و از کم شدن شارژ باتری در طول زمان جلوگیری می کنند.
طریقه شارژ باتری یو پی اس
وقتی صحبت از شارژ کردن باتری یو پی اس با یک شارژر باتری اکسترنال می شود، خیلی ها نگرانند که مبادا به باتری یا دستگاه آسیبی برسد. اما اگر چند نکته ساده را رعایت کنید، این کار بسیار راحت و بی خطر خواهد بود. در ادامه، نحوه صحیح شارژ باتری UPS به صورت گام به گام به شرح زیر می باشد:
- جداسازی باتری از دستگاه UPS
اولین و مهم ترین کار این است که دستگاه UPS را خاموش کرده و از برق بکشید. به هیچ وجه باتری را در حالی که به دستگاه وصل است با شارژر باتری خارجی شارژ نکنید، چون ممکن است به برد های حساس یو پی اس آسیب جدی برسد. کابل ها را با احتیاط از باتری جدا کنید (برای ایمنی بیشتر، همیشه اول کابل منفی یا مشکی را باز کنید).
- اتصال صحیح گیره های شارژر
دقت کنید گیره قرمز رنگ شارژر را به قطب مثبت (+) باتری و گیره مشکی رنگ را به قطب منفی (-) باتری وصل کنید.
- بررسی ولتاژ و تنظیم شارژر
باتری های UPS معمولاً 12 ولت از نوع سرب-اسید (سیلد اسید) هستند. بررسی کنید که ولتاژ شارژر شما (چه ترانسفورماتوری و چه سوئیچینگ) حتماً روی ولتاژ صحیح (مثلاً 12 ولت) تنظیم شده باشد.
- تنظیم جریان (آمپر) شارژ
اگر شارژر باتری شما قابلیت تنظیم آمپر دارد، باید آن را درست براساس ظرفیت باتری تنظیم کنید.
- نظارت بر فرآیند شارژ
- اگر از شارژر های هوشمند و سوئیچینگ استفاده می کنید، دستگاه به طور خودکار پس از پر شدن باتری، فرآیند شارژ را متوقف کرده یا روی حالت “شارژ شناور (Float)” می رود.
- اگر از شارژر های ترانسفورماتوری (دستی) استفاده می کنید، باید به آمپرمتر روی شارژر دقت کنید. وقتی عقربه آمپرمتر به صفر یا نزدیک به صفر بود و ولتاژ باتری در حالت شارژ حدود 14.4 ولت رسید، یعنی باتری پر شده و باید شارژر را خاموش کنید تا باتری بیش از حد شارژ (Overcharge) نشود.
وقتی کار تمام شد، اول از همه شارژر را خاموش کنید و دو شاخه را از پریز بکشید. سپس گیره ها را (اول مشکی و بعد قرمز) از باتری جدا کنید. حالا باتری شارژ شده شما آماده است تا دوباره به یو پی اس متصل شود.
تفاوت باتری یو پی اس (UPS) و باتری ماشین در چیست؟
مقایسه باتری UPS و باتری خودرو همیشه یکی از سوالات پر تکرار و جذاب برای خریداران بوده است. با وجود اینکه هر دو ظاهر مشابهی دارند، اما تفاوت های ساختاری و عملکردی آن ها بسیار چشم گیر است.
| ویژگی | باتری UPS | باتری ماشین |
| کاربرد اصلی | تأمین برق اضطراری تجهیزات | روشنکردن موتور خودرو |
| نوع مصرف | جریان نسبتاً یکنواخت و طولانیمدت | جریان بسیار زیاد و کوتاهمدت |
| نحوه تخلیه | مناسب تخلیه عمیقتر و تدریجی | مناسب تخلیه سطحی و سریع |
| ساختار صفحات | صفحات ضخیمتر و مقاومتر در برابر چرخه شارژ و دشارژ | صفحات متعدد و نازک برای تولید جریان استارت بالا |
| نوع رایج | سیلد لید اسید، AGM یا ژل | اسیدی تر، اتمی و در خودروهای جدید AGM/EFB |
| نیاز به نگهداری | معمولاً بدون نیاز به نگهداری | بسته به مدل ممکن است نیازمند بررسی باشد |
| تولید گاز | در حالت عادی بسیار کم | در برخی مدلها امکان تولید بخار اسید و گاز بیشتر است |
| محل نصب | معمولاً داخل ساختمان یا محفظه UPS | داخل محفظه موتور خودرو |
| معیار مهم | ظرفیت، عمر چرخهای و زمان پشتیبانی | آمپراژ استارت سرد یا CCA |
| طول عمر در UPS | در صورت انتخاب صحیح، مناسبتر | معمولاً در استفاده مداوم UPS کوتاهتر |
شارژر باتری چیست و چگونه کار می کند؟
شارژر باتری (Battery Charger)، دستگاهی است که برای شارژ انواع باتری های قابل شارژ مثل باتری ماشین، موتورسیکلت، باتری های سرب اسیدی، صنعتی، ژله ای و باتری UPS استفاده می شود. این دستگاه با تامین جریان مناسب، دوباره انرژی لازم را به باتری بر می گرداند تا باتری بتواند درست و بدون مشکل کار کند. شارژر های هوشمند باتری در ولتاژهای 6، 12 و 24 ولت قابل استفاده هستند و برای شارژ انواع باتری های سبک و سنگین کاربرد دارند.
نحوه عملکرد شارژر باتری به این صورت است که با برگرداندن انرژی از دست رفته، باتری را دوباره آماده استفاده می کند. وقتی باتری ضعیف می شود، شارژر هوشمند با رساندن برق مناسب، آن را دوباره شارژ می کند تا بتوان از آن استفاده نمود. در واقع، وظیفه شارژر باتری این است که برق ورودی را به جریان مناسب برای شارژ باطری تبدیل کند. در مدل های جدید و پیشرفته، این کار به صورت هوشمند و اتوماتیک انجام می شود تا باتری بهتر شارژ شود و عملکرد بهتری داشته باشد.
علاوه بر شارژر باتری اتوماتیک خودرو، استفاده از استارتر ماشین نیز برای رانندگان بسیار پرکاربرد است. این دستگاه علاوه بر روشن کردن خودرو در مواقعی که باتری خالی شده، امکانات دیگری مثل شارژر فندکی برای شارژ دستگاه های الکترونیکی، چراغ قوه LED برای شرایط اضطراری و کمپرسور باد برای تنظیم باد لاستیک را هم دارا می باشد. به همین دلیل، جامپ استارتر همه کاره گلداستار کره یک وسیله کامل و مفید برای سفرهای طولانی و موقعیت های پیش بینی نشده است.
با خرید شارژر باتری از راد الکتریک، علاوه بر دریافت یک محصول با کیفیت و استاندارد، از خدمات تخصصی این مجموعه هم بهره مند میشوید. فروشگاه راد الکتریک انواع شارژر باتری گلداستار (GOLDSTAR) کره و گرین دات (green Dot) هند را برای خودروهای سواری، ماشین آلات صنعتی، موتورسیکلت و همچنین مدل های پیشرفته مثل جامپ استارتر و پمپ باد چهارکاره ارائه می دهد تا هر کاربر بتواند محصول مناسب نیاز خود را انتخاب نماید.
آموزش صحیح شارژ باتری یو پی اس
طریقه شارژ باتری دستگاه یو پی اس، تأثیر مستقیمی بر عملکرد صحیح دستگاه و افزایش طول عمر باتری دارد. باتری های UPS وظیفه دارند در زمان قطع برق، انرژی مورد نیاز تجهیزات را بدون وقفه تأمین نمایند. بنابراین، اگر فرآیند شارژ آن ها به درستی انجام نشود، ممکن است ظرفیت باتری کاهش یابد، دمای آن افزایش پیدا کند و حتی به دستگاه های متصل آسیب وارد نماید. استفاده از شارژر مناسب و استاندارد، رعایت زمان بندی صحیح شارژ و بررسی دوره ای ولتاژ، از مهمترین نکاتی هستند که در نحوه شارژ باتری یو پی اس باید مورد توجه قرار گیرند. آشنایی با روش صحیح شارژ این باتری ها باعث می شود دستگاه UPS با ایمنی بیشتر و کارایی بهتر مورد استفاده قرار گیرد.
شارژ باتری یو پی اس چگونه انجام می شود؟ و چه نکاتی دارد؟
باتری یو پی اس هم مانند هر باتری دیگری پس از مدتی ضعیف و خراب می شود و زمان قطعی برق، دستگاه UPS نمی تواند روشن بماند و این اتفاق ممکن است به وسایل شما آسیب جدی بزند. مثلاً اگر در حال کار با کامپیوتر یا لپ تاپ هستید و برق قطع شود، در صورتی که باتری یو پی اس شارژ نداشته باشد، سیستم ناگهان خاموش شده و احتمال دارد اطلاعات شما پاک شود یا ویندوز دستگاه آسیب ببیند. به همین دلیل استفاده درست از شارژر باتری امری ضروری محسوب می شود. نکات مهمی که در شارژ باتری UPS باید رعایت شود، عبارتند از :
- ولتاژ شارژر باتری یو پی اس باید با ولتاژ باتری کاملا سازگار باشد، وگرنه ممکن است به باتری آسیب برسد.
- جریان شارژ مناسب انتخاب شود تا باتری آسیب نبیند.
- شارژ بیش از حد باعث داغ شدن و کاهش عمر باتری می شود.
- باتری نباید خیلی عمیق دشارژ شود، این کار عمر آن را کم می کند.
- دمای محیطی که UPS در آن قرار دارد باید مناسب باشد، چون اگر دما خیلی بالا باشد، دستگاه به مرور زمان دچار خرابی می شود.
5 مورد از مهمترین دلایل شارژ نشدن باتری یو پی اس
علت شارژ نشدن باتری یو پی اس (UPS) می تواند به عوامل مختلفی از جمله خرابی باتری، مشکلات داخلی دستگاه یا ایراد در اتصالات مربوط باشد. در ادامه از مهم ترین دلایل شارژ نشدن باتری یو پی اس عبارتند از :
- فرسودگی و خرابی باتری (پایان عمر باتری)
از رایج ترین دلیل شارژ نشدن، خرابی خود باتری است. باتری های یو پی اس (معمولا نوع سیلد لید اسید) عمر مفیدی بین 2 تا 5 سال دارند. اگر باتری بیش از حد دشارژ (تخلیه) شده باشد یا عمرش تمام شده باشد، دیگر جریان شارژ را نمی پذیرد.
- خرابی مدار شارژر داخلی یو پی اس
خود دستگاه UPS، دارای یک برد الکترونیکی برای شارژ باتری است. اگر شارژر داخلی دستگاه (بر اثر نوسان برق یا سوختن قطعاتی مثل خازن یا ترانزیستور) آسیب دیده باشد، ولتاژ لازم به باتری نمی رسد و باتری شارژ نمی شود.
- شل بودن اتصالات یا سوختن فیوز
- گاهی راه حل مشکل شارژ نشدن باتری یو پی اس، کابل های رابط بین دستگاه UPS و باتری هستند که شل شده اند یا اتصال آن ها به کلی قطع شده است.
- گاهی اوقات رسوب یا همان سولفاته شدن در محل اتصال کابل ها به قطب های باتری، مانع از عبور جریان برق می شود.
- در مسیر اتصال باتری به دستگاه معمولاً یک فیوز وجود دارد، اگر این فیوز سوخته باشد، ارتباط قطع شده و شارژ انجام نمی شود.
- دشارژ عمیق (Deep Discharge)
اگر برق برای مدت زیادی قطع بماند و باتری کاملا تخلیه شود، ولتاژ آن آنقدر افت می کند که شارژر داخلی یو پی اس دیگر قادر به تشخیص باتری نخواهد بود. در این شرایط، دستگاه باتری را متصل تشخیص نمی دهد و فرآیند شارژ آغاز نمی شود. گاهی برای رفع این مشکل لازم است باتری با استفاده از یک شارژر خارجی، شوک اولیه دریافت کند.
- دمای بالای محیط
گرمای بیش از حد باعث افزایش مقاومت داخلی باتری و آسیب به مدار شارژر می شود. اگر محیط نگهداری یو پی اس تهویه مناسبی نداشته باشد، سیستم های حفاظتی ممکن است فرآیند شارژ را برای جلوگیری از آتش سوزی متوقف کنند.
اگر شارژر داخلی دستگاه UPS شما ضعیف است یا پاسخگوی تعداد زیاد باتری نیست، بهترین راهکار جایگزین، استفاده از شارژر باتری های سوئیچینگ راد الکتریک است. این دستگاه ها با قابلیت شارژ هوشمند، از تخلیه خود به خودی باتری جلوگیری کرده و تضمین می کنند که سیستم پشتیبان شما همیشه آماده به کار باشد. از آنجایی که راد الکتریک شارژر های هوشمندی با برند های معتبر Goldstar (گلداستار کره) و Green Dot (گرین دات هند) عرضه می کند، نه تنها باعث بهینه شدن سرعت شارژ می شود، بلکه با ثابت نگه داشتن ولتاژ در سطح استاندارد، از استهلاک صفحات داخلی باتری جلوگیری می کند.
بهترین شارژر باتری یو پی اس را از چه برندهایی تهیه کنیم؟
شارژر باتری یو پی اس با برندهای مختلفی تولید می شوند که به دلیل حساسیت و قیمت نسبتا زیاد بانک باتری یو پی اس پیشنهاد می کنیم شارژر باتری این محصول را تنها از برند های با کیفیت و معتبر مانند Goldstar (گلداستار) کره و Green Dot (گرین دات) هند تهیه نمایید. از برترین مدل های شارژر باتری گلداستار و گرین دات موجود در بازار عبارت اند از:
تست، استارتر و شارژر اتوماتیک باتری گلداستار مدل LG-42V-45A
- سازگار با ولتاژ 6، 12 و 24 ولت
- ارائه جریان خروجی 5، 15 و 25 آمپر
- مناسب برای باتری یو پی اس، ماشین آلات صنعتی و سنگین، باتری خودرو و موتورسیکلت و دیزل ژنراتور
شارژر، تستر و استارتر باتری اتوماتیک گلداستار مدل LG-42V-110A
- سازگار با ولتاژ 6، 12 و 24 ولت
- ارائه جریان خروجی 15، 35 و 60 آمپر
- ایده آل برای باتری خودرو و موتور سیکلت، یو پی اس، ماشین آلات صنعتی و سنگین و دیزل ژنراتور
شارژر باتری هوشمند گرین دات مدل GD-220W-200AH
- سازگار با ولتاژ 12 و 24 ولت
- ارائه جریان خروجی 10 آمپر
- مناسب برای باتری موتور سیکلت، خودرو، ماشین های سنگین و صنعتی، دیزل ژنراتور و یو پی اس
شارژر باتری اتوماتیک گرین دات مدل GD-400W-400AH
- سازگار با ولتاژ 12 و 24 ولت
- ارائه جریان خروجی 18 آمپر
- مناسب برای باتری یو پی اس، خودرو و موتور سیکلت، ماشینهای سنگین، ماشینآلات صنعتی و دیزل ژنراتور
خرید شارژر باتری UPS
فروشگاه اینترنتی راد الکتریک به عنوان یکی از تأمین کنندگان معتبر تجهیزات الکتریکی، امکان خرید محصولات با کیفیت از برندهای مطرح اروپایی و آسیایی را برای کاربران فراهم کرده است. در این فروشگاه می توانید قیمت شارژر باتری برند های مختلف را مقایسه کرده و خریدی سریع و آسان را تجربه نمایید. در کنار انواع شارژر باتری خودرو، جامپ استارتر چند کاره (شامل چراغ قوه، شارژر فندکی و پمپ باد) نیز موجود است و شما می توانید به راحتی با بررسی مشخصات فنی و مقایسه قیمت، بهترین گزینه را انتخاب کنید
سخن پایانی
از آنجایی که باتری خودرو و باتری UPS از نظر کارایی و عملکرد با یکدیگر تفاوت های ساختاری دارند. انتخاب صحیح باتری و توجه به نحوه انتخاب شارژر باتری یو پی اس، تأثیر مستقیمی بر عملکرد، طول عمر و پایداری سیستم برق اضطراری دارد. زمانی که ظرفیت باتری، ولتاژ خروجی، نوع کاربری و شرایط نصب بهدرستی بررسی شود، فرآیند نحوه شارژ باتری یو پی اس نیز با دقت و بازده بیشتری انجام خواهد شد. همچنین آشنایی با طریقه شارژ باتری یو پی اس به کاربران کمک می کند تا از بروز مشکلاتی مانند دشارژ عمیق، کاهش راندمان و خرابی زودرس باتری جلوگیری کنند. در این میان، بررسی مشخصات فنی و قیمت شارژر باتری نیز از جمله نکات مهمی است که باید پیش از خرید مورد توجه قرار گیرد.
علاوه بر تجهیزات یو پی اس، در بسیاری از کاربری های کارگاهی و ساختمانی نیاز به ابزارهای جانبی نظیر شارژر باتری دیزل ژنراتور برای آماده به کار نگه داشتن ژنراتور های اضطراری وجود دارد. همچنین، در بخش خودرویی، ابزارهایی مانند شارژر باتری خودرو و استارتر ماشین از الزامات اساسی برای مقابله با خالی شدن ناگهانی باتری خودرو های سبک و سنگین به شمار می روند.
فروشگاه اینترنتی راد الکتریک با سال ها تجربه تخصصی در حوزه انواع شارژر باتری و تجهیزات صنعتی، امکان دسترسی به بهترین برند های بین المللی را فراهم کرده است. در وب سایت این مجموعه می توانید با بررسی مشخصات فنی محصولات مختلف را با یکدیگر مقایسه کرده و با اطمینان از اصالت کالا، مناسب ترین تجهیزات را برای سیستم های خود خریداری نمایید.
